गोंदियापासून अवघ्या ५ कि.मी. अंतरावर प्राचीन हेमाडपंथी मंदिर; ऐतिहासिक वारसा आणि श्रद्धेचा अनोखा संगम
गोंदिया : गोंदिया शहरापासून उत्तरेकडे सुमारे ५ किलोमीटर अंतरावर असलेले नागरा हे ऐतिहासिक आणि पुरातन गाव आहे. या गावातील टेकडीच्या उत्खननादरम्यान प्राचीन हेमाडपंथी शिवमंदिर आढळून आले असून, हे मंदिर १२व्या–१३व्या शतकातील असल्याचे मानले जाते. काळ्या पाषाणात उभारलेले नागेश्वर महादेव मंदिर आजही परिसरातील भाविकांचे श्रद्धास्थान म्हणून ओळखले जाते.
मंदिराच्या गाभाऱ्यात प्राचीन शिवलिंग असून परिसरात नंदी, गणेश, पार्वती तसेच नागदेवतेच्या मूर्ती पाहायला मिळतात. प्राचीन स्थापत्यकला, धार्मिक महत्त्व आणि ऐतिहासिक वारसा यामुळे नागेश्वर महादेव मंदिराला विशेष महत्त्व प्राप्त झाले आहे.
महाशिवरात्री आणि श्रावणात भाविकांची मोठी गर्दी नागेश्वर महादेवाच्या दर्शनासाठी वर्षभर भाविक येत असले तरी महाशिवरात्री आणि श्रावणातील प्रत्येक सोमवारी मंदिरात मोठी गर्दी पाहायला मिळते. भाविकांकडून अभिषेक, पूजन आणि विविध धार्मिक विधी केले जातात. श्रावण महिन्यात परिसरात भक्तिमय वातावरण निर्माण होते. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनीही केला होता उल्लेख नागरा येथील नागेश्वर महादेव मंदिराचे महत्त्व केवळ स्थानिक पातळीपुरते मर्यादित राहिलेले नाही. सुमारे सात वर्षांपूर्वी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी आपल्या भाषणात नागरा येथील या पवित्र भूमीचा उल्लेख करत, “जहां नागरा के भोले शिव जिस धरती की रक्षा करते हैं, ऐसी धरती को मैं प्रणाम करता हूं,” अशा शब्दांत या भूमीला नमन केले होते. पंतप्रधानांच्या या उल्लेखामुळे नागरा आणि येथील नागेश्वर महादेव मंदिराचे धार्मिक महत्त्व व्यापक पातळीवर अधोरेखित झाले. प्रफुल्ल पटेल यांची विशेष श्रद्धा माजी केंद्रीय मंत्री प्रफुल्ल पटेल हे नागेश्वर महादेवाचे श्रद्धास्थानी भक्त म्हणून ओळखले जातात. महाशिवरात्री तसेच श्रावणातील सोमवारी ते नागरा येथे येऊन नागेश्वर महादेवाचे पूजन व दर्शन घेतात. त्यामुळे या प्राचीन मंदिराशी त्यांचे विशेष धार्मिक आणि श्रद्धेचे नाते असल्याचे मानले जाते. इतिहास, स्थापत्य आणि श्रद्धेचा संगम नागरा येथील नागेश्वर महादेव मंदिर हे केवळ धार्मिक स्थळ नसून गोंदिया जिल्ह्याच्या प्राचीन इतिहासाची आणि स्थापत्य परंपरेची साक्ष देणारा महत्त्वपूर्ण वारसा आहे. प्राचीन हेमाडपंथी स्थापत्य, काळ्या पाषाणातील मूर्ती, शिवभक्तांची श्रद्धा आणि देशाच्या पंतप्रधानांनी केलेला उल्लेख या सर्वांमुळे नागेश्वर महादेव मंदिराचे महत्त्व अधिक अधोरेखित होते. आजही हे मंदिर भाविकांसाठी आस्थेचे, श्रद्धेचे आणि आकर्षणाचे केंद्र असून, गोंदिया जिल्ह्याच्या धार्मिक व ऐतिहासिक पर्यटनाच्या दृष्टीने नागरा येथील नागेश्वर महादेव मंदिराला विशेष स्थान आहे.
संकलित -
Comments 2 Comments
Ankush Asole
बहुत ही अच्छा लेखन हुआ है ऐसी जानकारी बहुत महत्वपूर्ण है जो हमारे ज्ञान को बढ़ाएं
Sandesh
Were usefull information
Write a Comment